Amu Nowruz and Naneh Sarma
A Persian story about nowruz, the persian new year
Chapters
- Chapter 1: خانه‌تکانی در آخرین روز زمستان
How it begins
Narrator: یکی بود، یکی نبود. پشت تپه‌های سفید، توی خانه‌ای با پنجره‌های آبی، پیرزنی زندگی می‌کرد که اسمش ننه‌سرما بود. لحاف زمستان را که می‌دیدی، انگار از صندوق او بیرون آمده بود. (Once upon a time, behind the white hills, an old woman named Naneh Sarma lived in a house with blue windows. Winter's quilt looked as though it had come straight out of her chest.)
Narrator: آن روز، آخرین روز زمستان بود و ننه‌سرما از صبح زود آرام و قرار نداشت. نه برای برف، نه برای باد؛ برای مهمانی که هر سال با آمدن بهار از راه می‌رسید: عمو نوروز. (It was the last day of winter, and Naneh Sarma had been bustling since early morning. Not because of snow or wind, but because of the guest who arrived with spring every year: Amu Nowruz.)
Naneh Sarma: خب، اول این گوشه، بعد آن گوشه! عمو نوروز که از راه برسد، باید خانه مثل آینه برق بزند. ای گرد کوچولو، پشت پایهٔ صندلی قایم نشو؛ تو را هم دیدم! (Well, this corner first, then that one! When Amu Nowruz arrives, the house must shine like a mirror. Little speck of dust, don't hide behind the chair leg; I spotted you too!)
Narrator: جارو از این طرف می‌رفت و گردگیر از آن طرف. ننه‌سرما شیشه‌ها را پاک کرد، طاقچه را دستمال کشید و قالیچه را در حیاط تکاند. گنجشکی روی دیوار نشست و سرش را کج کرد. (The broom went one way and the duster another. Naneh Sarma cleaned the windows, wiped the shelf, and shook out the little rug in the courtyard. A sparrow perched on the wall and tilted its head.)
Naneh Sarma: تو هم منتظر بهاری، فسقلی؟ من که منتظر یک پیرمرد سفیدریشم. راهش دور است، اما قدمش همیشه خیر است. حالا برو کنار، مبادا گرد قالیچه روی پرهای تمیزت بنشیند! (Are you waiting for spring too, tiny one? I'm waiting for an old man with a white beard. He travels far, but his arrival always brings goodness. Now move aside so the rug dust doesn't settle on your clean feathers!)
Narrator: خانه‌تکانی که تمام شد، خانه بوی پاکیزگی گرفت. ننه‌سرما دست به کمر زد و دور خودش چرخید. حتی قوری مسی روی طاقچه چنان می‌درخشید که انگار برای مهمان لبخند می‌زد. (When the spring cleaning was finished, the house smelled fresh. Naneh Sarma put her hands on her hips and turned around. Even the copper teapot on the shelf shone as though it were smiling for the guest.)
Narrator: حالا نوبت سفرهٔ هفت‌سین بود. ننه‌سرما سفرهٔ ترمه‌اش را کنار پنجره پهن کرد. چین‌هایش را با کف دست صاف کرد و ظرف‌های کوچک را، یکی‌یکی، با دقت روی آن چید. (Now it was time for the haft-sin spread. Naneh Sarma laid her termeh cloth beside the window. She smoothed its folds with her palm and carefully arranged the little dishes on it, one by one.)
Narrator: سبزه را وسط گذاشت؛ کنارش سیب‌های سرخ، سیر، سنجد، سماق، سرکه و سمنو جا گرفتند. بعد آینه را پشت سبزه نشاند و تخم‌مرغ‌های رنگی را توی کاسه‌ای کنار سفره گذاشت. (She placed the green sprouts in the middle, with red apples, garlic, oleaster fruit, sumac, vinegar, and samanu beside them. Then she set the mirror behind the sprouts and put the painted eggs in a bowl beside the spread.)
Naneh Sarma: این هم سنبل خوش‌بو، کنار آینه! عمو نوروز جان، ببین چه سفره‌ای برایت چیده‌ام. فقط جای خودت خالی است؛ و جای استکان چای داغی که وقتی رسیدی، برایت می‌ریزم. (And here is the fragrant hyacinth, beside the mirror! Dear Amu Nowruz, look at the spread I've prepared for you. Only you are missing, and the glass of hot tea I'll pour when you arrive.)
Narrator: بعد درِ صندوق را باز کرد. بهترین پیراهن گل‌دارش را بیرون آورد، جلیقه‌اش را پوشید و روسری تمیزش را مرتب کرد. جلوی آینه، یک بار این طرف را نگاه کرد، یک بار آن طرف را. (Then she opened her chest. She took out her best flowered dress, put on her waistcoat, and adjusted her clean headscarf. Before the mirror, she looked at one side, then the other.)
Naneh Sarma: نه، این سنجاق یک ذره کج است. حالا خوب شد! ننه‌سرما، خودت هم مثل خانه‌ات نو نوار شده‌ای. فقط یادت باشد وقتی مهمان آمد، از بس خوشحال شدی، قند را توی نعلبکی نریزی! (No, this pin is a little crooked. That's better! Naneh Sarma, you're looking as fresh as your house. Just remember not to get so excited when your guest arrives that you spill the sugar cubes into the saucer!)
Narrator: یک بشقاب شیرینی نخودچی کنار استکان‌ها گذاشت و برای مهمان، پشتی نرمی نزدیک آتش آماده کرد. بعد خودش نشست؛ نه برای خواب، فقط برای اینکه پاهای خسته‌اش چند دقیقه‌ای استراحت کنند. (She set a plate of chickpea cookies beside the tea glasses and prepared a soft cushion near the fire for her guest. Then she sat down herself—not to sleep, only to rest her tired feet for a few minutes.)